Installatie

Met het productiepakket van een Waterlagen-release kunt u zelfstandig afwateringseenheden, functioneel landgebruik, inwoners en personenauto's produceren. Het pakket bevat Pixi-installatiebestanden en de bijbehorende Python-scripts. Toegang tot een private repository is niet nodig.

Pixi installeert de Waterlagen-versie die bij het pakket hoort, Python en de GIS-bibliotheken, inclusief GDAL en PCRaster. U hoeft Git of Python niet apart te installeren. Het pakket ondersteunt Windows en Linux; hieronder gebruiken we Windows PowerShell.

1. Installeer Pixi

Open de installatiepagina van Pixi en kies op Windows de Windows Installer. Voer de installer uit. Open daarna het Windows-startmenu, typ PowerShell en open Windows PowerShell. Dit is een venster waarin u opdrachten kunt typen of plakken. Werkt u in VS Code, start VS Code dan opnieuw na de installatie.

Typ of plak onderstaande opdracht in PowerShell en druk op Enter:

pixi --version

Er verschijnt een versienummer. Hebt u Pixi al, dan kunt u deze installatiestap overslaan.

2. Download het productiepakket

1. Download waterlagen-productie.zip van de nieuwste stabiele release.
2. Pak de inhoud van de zip-file uit in een projectfolder naar keuze, bijvoorbeeld waterlagen-productie. De bestanden en de map scripts staan direct in de zip, zonder extra bovenliggende map. Kies een locatie met voldoende schijfruimte voor de lagen die u wilt produceren.

Versies en beschikbaarheid

De downloadlink volgt de nieuwste stabiele release. Wilt u een andere versie, ga dan naar waterlagen releases en downloadwaterlagen-productie.zip onder de assets van de juiste release. De productie is beschikbaar vanaf release 2026.9.0

De projectfolder bevat de installatiebestanden en scripts al op de juiste plaats. U hoeft geen bestanden uit envs te kopiëren of scripts apart te downloaden:

waterlagen-productie/
├── README.md
├── LICENSE
├── pixi.toml
├── pixi.lock
├── .datastore
└── scripts/
    afwateringseenheden.py
    functioneel_landgebruik.py
    dem.py
    inwoners.py
    autos.py

De meegeleverde .datastore bevat DATA_DIR=./data. Laat dit bestand staan. Pixi maakt later de map .pixi aan; Waterlagen maakt data voor uw gegevens. De locatie van uw projectfolder kiest u zelf.

3. Installeer en controleer de omgeving

Voer vanuit uw projectfolder de volgende opdracht uit. Pixi installeert bij de eerste uitvoering automatisch de omgeving in .pixi. Dit vereist internet en kan enkele minuten duren.

pixi run --locked controleer

Waarom --locked?

--locked voorkomt dat Pixi het meegeleverde pixi.lock wijzigt en stopt als het ontbreekt of niet bij pixi.toml past. Zo blijven de pakketversies behouden die bij de release zijn getest.

De controle toont de geïnstalleerde releaseversie en de gegevensmap, importeert de scripts en test een klein raster met GDAL, Rasterio en PCRaster. Bij succes verschijnt Imports en rastercontrole OK. Er worden geen brongegevens gedownload en geen productieworkflows gestart.

Gegevens komen standaard in ./data, onder uw projectfolder. U hoeft niets in te stellen. Zie Opslag van gegevens voor een andere locatie.

4. Start een productie

Kies één productie. Lees eerst de bijbehorende uitleg en controleer de gedeelde opties voor uw toepassing:

Productie	Opdracht	Uitleg
Afwateringseenheden (landelijk)	pixi run --locked afwateringseenheden	Afwateringseenheden
Functioneel landgebruik (landelijk)	pixi run --locked functioneel_landgebruik	Landgebruik
DEM	pixi run --locked dem	DEM
Inwoners per woon-VBO (landelijk)	pixi run --locked inwoners	Inwoners en auto's
Personenauto's per woon-VBO (landelijk)	pixi run --locked autos	Inwoners en auto's

Dit zijn volledige producties die veel gegevens kunnen downloaden en veel rekentijd en schijfruimte kunnen vragen. Gebruik --area alkmaar voor een kleiner gebied. Beoordeel de resultaten voordat u ze gebruikt.

Voer ook bij een volgende sessie de opdrachten vanuit uw projectfolder uit. U hoeft de omgeving niet apart te activeren.

Als een opdracht niet werkt

Melding	Wat u kunt doen
pixi wordt niet herkend	Open PowerShell opnieuw na installatie; herstart ook VS Code als u daarin werkt.
Pixi kan geen projectbestand vinden	Open PowerShell in de uitgepakte map met pixi.toml.
pixi.lock ontbreekt of past niet bij pixi.toml	Pak het productiepakket opnieuw uit in een nieuwe map; gebruik de bestanden van dezelfde release.
Een productietaak ontbreekt	Controleer of u het productiepakket hebt gedownload en PowerShell in de juiste map hebt geopend.
Geen toegang tot de datamap	Kies een schrijfbare opslaglocatie.

Voor tests en wijzigingen aan Waterlagen zelf, zie Ontwikkelomgeving.

Redactie: AI